“Vì sao cùng một quả bóng, có lúc lăn rất nhanh nhưng có lúc lại chậm dần rồi dừng lại?”
Câu hỏi do thầy Lê Quang Tùng đặt ra khi bắt đầu tiết Khoa học khối 5 với video mô phỏng “Cỗ máy phản ứng dây chuyền Rube Goldberg”.
Không có công thức, không có định nghĩa nào được đưa ra trước. Thay vào đó, học sinh quan sát quá trình, đưa ra giả thuyết, tranh luận sôi nổi. “Có phải do dốc hơn không?”, “Hay do lực đẩy mạnh hơn không?” – mọi suy đoán của học sinh đều được giáo viên ghi lại, bởi chính từ những giả thuyết ban đầu ấy là khởi đầu của việc đi lại hành trình của nhà khoa học.



Từ việc so sánh các giả thuyết và liên tục thử nghiệm, các em tự tìm ra các khái niệm như lực, ma sát, thế năng – động năng hay phản ứng dây chuyền một cách tự nhiên, thay vì phải ghi nhớ định nghĩa có sẵn trong sách.
Dự án xây dựng cỗ máy phản ứng dây chuyền Rube Goldberg của học sinh khối 5 kéo dài suốt một tháng, với nhiều lần thử nghiệm và điều chỉnh. Sau mỗi lần mô hình chưa hoạt động như kỳ vọng, học sinh học cách kiên nhẫn trước mỗi thất bại. Và giáo viên – không phải người giải quyết vấn đề mà là người đặt câu hỏi, dẫn dắt học sinh nhìn lại toàn bộ quá trình, xác định nguyên nhân thất bại. Từ đó, học sinh chủ động chia nhỏ vấn đề, thử nghiệm lại và từng bước hình thành năng lực dự đoán hệ quả của mỗi sự thay đổi.



Cách học ấy không chỉ xuất hiện trong dự án Rube Goldberg, mà là tinh thần xuyên suốt trong chương trình Khoa học tại The Dewey Schools. Thầy Lê Quang Tùng – Giáo viên Khoa học – MDE Tiểu học tại Dewey Ocean Park nhận định: “Tôi tin rằng trải nghiệm không thay thế kiến thức, nhưng chính trải nghiệm tạo ra nhu cầu thực sự cho kiến thức. Tại Dewey, học sinh được chạm vào vấn đề trước, được phép lúng túng và cảm nhận trọn vẹn cái “bí” của việc chưa hiểu, để từ đó chủ động hành động tìm ra câu trả lời cho riêng mình. Khi ấy, kiến thức khoa học không đến như một đáp án có sẵn, mà trở thành công cụ giải quyết vấn đề trong đời sống.”





“Đừng chỉ cho học sinh điều cần học, hãy tạo cho các em điều để thực hiện; bởi khi hành động đòi hỏi tư duy, việc học sẽ tự nhiên hình thành.” câu nói của John Dewey phản ánh phương pháp giáo dục trải nghiệm tại The Dewey Schools. Từ những lần thử chưa thành công đến khoảnh khắc tự mình tìm ra lời giải, học sinh Dewey không chỉ học Khoa học, mà học cách tư duy như một nhà khoa học. Khi thất bại được nhìn nhận như dữ liệu, câu hỏi được coi trọng hơn đáp án, và trải nghiệm trở thành điểm khởi đầu của tri thức, việc học không dừng lại trong lớp học. Đó là hành trang để các em bước vào thế giới, nơi không có công thức sẵn, nhưng luôn cần những con người biết suy nghĩ, thử nghiệm và không ngừng cải tiến.
———-
Chiến dịch “VÒNG TRÒN TRẢI NGHIỆM” do The Dewey Schools phát động – khẳng định một cách tiếp cận giáo dục nơi trải nghiệm không chỉ là phương tiện, mà là cốt lõi của việc học. Tại đây, mỗi học sinh được đặt vào trung tâm của hành trình phát triển, được dẫn dắt để hình thành năng lực tự học, tư duy độc lập và bản lĩnh làm chủ tương lai của chính mình.
Bước vào thế giới sống động của giáo dục trải nghiệm tại đây: https://tuyensinh.thedeweyschools.edu.vn/vong-tron-trai…




