“Đò xuôi Thạch Hãn xin chèo nhẹ
Đáy sông còn đó, bạn tôi nằm.
Có tuổi hai mươi thành sóng nước,
Vỗ yên bờ, mãi mãi ngàn năm.”
Những câu thơ của nhà thơ, cựu chiến binh Lê Bá Dương viết về dòng sông Thạch Hãn lịch sử có lẽ đã quen thuộc với nhiều học sinh. Thế nhưng, câu chuyện phía sau những câu thơ ấy, về 81 ngày đêm rực lửa tại Thành cổ Quảng Trị, về những người lính đã gửi lại tuổi hai mươi vì hòa bình, tự do của dân tộc trở nên thấm thía hơn khi TDSers trực tiếp đặt chân tới những địa danh lịch sử này trong khuôn khổ chuyến đi thiện nguyện Ngôi trường Ước mơ E-Dream vừa qua.

Tại Thành cổ Quảng Trị, TDSers có cơ hội tìm hiểu ý nghĩa biểu tượng của Đài tưởng niệm các Anh hùng Liệt sĩ, lắng nghe câu chuyện về trận chiến lịch sử năm 1972. Theo lệnh Tổng động viên vì sự nghiệp kháng chiến, hơn 10.000 sinh viên thuở ấy đã xếp bút nghiên, lên đường vào Nam chiến đấu. Biết bao mái đầu bạc tiễn những mái đầu xanh. Chất giọng trầm ấm của cô hướng dẫn viên khi đọc những lá thư các chiến sĩ gửi người thân khiến không gian như lắng lại. Có những giọt nước mắt đã rơi, bởi sự biết ơn, niềm tự hào và xúc động trước những hy sinh lớn lao của thế hệ cha ông. Trong không khí trang nghiêm, thầy cô và học sinh cùng dâng hương bày tỏ lòng biết ơn với những chiến sĩ đã nằm lại vì nền độc lập, tự do của Tổ quốc.

Trong hành trình ngược dòng lịch sử, TDSers cũng ghé thăm bến sông Thạch Hãn – tuyến đường tiếp tế nhân lực, vật lực chủ yếu cho mặt trận Quảng Trị; trường Bồ Đề – công trình hiếm hoi còn sót lại sau những trận bom đạn khốc liệt năm 1972; và ngôi nhà của cố Tổng Bí thư Lê Duẩn – người con ưu tú của quê hương Quảng Trị. Mỗi địa điểm là một trang sách mở đưa các em bước vào không gian lịch sử, chạm tay vào những dấu tích của lịch sử để hiểu hơn về những câu chuyện phía sau.

Khi lịch sử được cảm nhận bằng lòng biết ơn, quá khứ không còn là những dữ kiện khô khan mà trở thành mạch nguồn nuôi dưỡng tâm hồn và trách nhiệm sống của mỗi học sinh Dewey. Sau chuyến đi này, dường như các em đã chững chạc hơn, có trách nhiệm cống hiến hơn, như lời chia sẻ của Hà Linh (12Seattle, The Dewey Schools Ocean Park): “Con hiểu rằng bầu trời tự do, đất nước hòa bình hôm nay được đổi bằng xương máu của cha anh. Thế hệ chúng con có thể trân trọng điều đó bằng cách giữ gìn lòng tự hào dân tộc, ra sức học tập để xây dựng đất nước giàu mạnh, và luôn sống tử tế, yêu thương để xứng đáng với sự hy sinh của thế hệ đi trước.”





