Con ở tuổi mầm non mang những đặc điểm tâm lý khác hoàn toàn so với khi bước vào tuổi teen hay đứng trước ngưỡng cửa đại học. Mỗi giai đoạn phát triển đều đặt ra những bài toán hóc búa, dễ khiến cha mẹ rơi vào trạng thái loay hoay vì mãi chạy theo giải quyết từng vấn đề nhỏ. “Khi cha mẹ nắm chắc được nguyên tắc cốt lõi, chúng ta mới có thể từ đó suy luận, tự tìm ra giải pháp phù hợp cho riêng mình trong mọi hoàn cảnh.” – Đây chính là nội dung của buổi học thứ 9 – Khóa học cộng đồng “Làm cha mẹ tích cực” tại The Dewey Schools do PGS.TS Lê Văn Hảo dẫn dắt.
Hai nguyên tắc sống còn mà Thầy Hảo đúc kết để cha mẹ mang về chính là: “Kết nối trước, chỉnh sửa sau” và “Ân cần, tử tế trước – kiên quyết sau”. Đứa trẻ luôn cần cả hai yếu tố này để phát triển lành mạnh, tương tự như một cơ thể cần được cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng.
- Sự ân cần, tình yêu thương được ví như “Chocolate/Đường”. Yêu thương là nền tảng vô cùng quan trọng cho hầu hết các phẩm chất sau này. Một đứa trẻ được nuôi dưỡng trong tình yêu thương cũng học được cách yêu thương, trân trọng bản thân và người khác. Sức mạnh của sự thấu cảm, tử tế luôn mạnh hơn mọi lời quát mắng tiêu cực.
- Nền nếp, sự kỷ luật chính là “Muối/Canxi” không thể thiếu. Yêu thương nếu không có sự tỉnh táo sẽ dẫn đến sự nuông chiều. Việc bù đắp quá mức – giống như chỉ cho con ăn toàn “đường” – sẽ gây ra những hệ quả tai hại cho sự phát triển của trẻ.
Thế giới ngoài kia vận hành theo những quy luật riêng. Trẻ cần được học về kỷ luật, nền nếp ngay từ bé để biết tôn trọng các giới hạn, tôn trọng bản thân và người khác. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa ân cần và kiên quyết sẽ kiến tạo nên một không gian gia đình an toàn, giúp con rèn luyện tính tự lực, tự chủ và sẵn sàng chia sẻ.
Đứng trên cả góc độ của một người mẹ và một chuyên gia trong ngành giáo dục, chị Kim Ngân (Phụ huynh học sinh Dewey & Sakura) nhận định, việc thiết lập nền nếp, kỷ luật tích cực từ sớm chính là cam kết thực hành mỗi ngày. Đặc biệt, chị nhấn mạnh triết lý làm gương: “Người mẹ có sức ảnh hưởng vô cùng lớn đến năng lượng của mái ấm; khi người mẹ can đảm tự nhìn nhận và thay đổi trước, sự chuyển hóa tự khắc sẽ lan tỏa đến người bạn đời và những đứa con.”
Hành trình tự học và tự suy ngẫm của cha mẹ sẽ không bao giờ khép lại. Kỷ luật tích cực thực chất không phải là công cụ để “sửa con”, mà là cơ hội để cha mẹ học cách “sửa mình”, học cách lắng nghe cả những điều con chưa thể nói ra bằng lời. Chỉ khi cha mẹ dám buông bỏ áp lực của sự “hoàn hảo” để bước vào thế giới của con bằng sự bình tĩnh và thấu cảm, chúng ta mới có thể cùng con kiến tạo nên một ngôi nhà ngập tràn tôn trọng và yêu thương.
——————
“Làm cha mẹ tích cực” là khóa học cộng đồng miễn phí do The Dewey Schools tổ chức. Bước sang năm thứ 2, PGS.TS. Lê Văn Hảo – nguyên Phó viện trưởng viện tâm lý học – Viện hàn lâm KHXH Việt Nam – tiếp tục là người dẫn dắt khóa học, tổ chức các tình huống thực tế, mang lại cho ba mẹ những phương pháp thực tiễn để đồng hành cùng con một cách kiên nhẫn, thấu hiểu và tôn trọng.
